NorðurljósNordlys-Norrsken

„Unge i Norden har sværere og sværere ved at forstå hinandens sprog, trods øget aktivitet på tværs af grænserne.“

(Nordisk Ministerråd/www.norden.org/april 2010)

Árið 2011 hleypti Norræna ráðherranefndin af stokkunum nýju verkefni til þess að blása lífi í kennslu norrænna tungumála, þ.e. dönsku, norsku og sænsku, á Norðurlöndunum. Verkefni þetta snýr fyrst og fremst að börnum og ungmennum. Nordisk sprogkampagne. Átak til að efla norræna málvitund og málskilning barna og ungmenna. Því er ætlað að styðja við Yfirlýsingu um norræna málstefnu.

Eitt af markmiðum hennar er að „allir Norðurlandabúar geti átt samskipti sín á milli, helst á norrænu tungumáli.“ Norræn málstefna byggir á þeirri skoðun að tungumál sem notuð eru í samfélaginu séu lifandi og eigi að vera það áfram og að samstarf Norðurlanda eigi áfram að fara fram á skandinavískum málum, þ.e. dönsku, norsku og sænsku.

Norræn tungumálastefna byggist á því að allir Norðurlandabúar eigi rétt á:

  • að læra eitt tungumál sem notað sé í samfélaginu
  • að læra að skilja og þekkja eitt skandinavískt tungumál og öðlast skilning á öðrum skandinavískum málum til þess að geta tekið þátt í norrænu málsamfélagi
  • að læra alþjóðatungumál í þeim tilgangi að geta tekið þátt í því að þróa samfélagið
  • að standa vörð um að efla sitt eigið móðurmál og minnihlutamál í landi sínu

Málstefna Norðurlanda á því að miða að eftirfarandi:

  • að allir Norðurlandabúar geti lesið og skrifað það eða þau tungumál sem nýtt eru í samfélaginu sem þau búa í
  • að allir Norðurlandabúar hafi undirstöðuþekkingu á tungumálaréttindum og stöðu tungumála á Norðurlöndunum
  • að allir Norðurlandabúar kunni að minnsta kosti eitt alþjóðatungumál mjög vel og annað erlent tungumál vel
  • að allir Norðurlandabúar hafi almenna þekkingu á því hvað tungumálið sé og hver áhrif þess séu.

Af vef Menntamálaráðuneytisins

„Unge i Norden har sværere og sværere ved at forstå hinandens sprog, trods øget aktivitet på tværs af grænserne.“

(Nordisk Ministerråd/www.norden.org/april 2010)

Året 2011 lancerede Nordisk Ministerråd  en ny kampagne som skal fremme børn og unges nabosprogforståelse. En fælles nordisk sprogkampagne skal fremme børn og unges evner til at forstå og kommunikere med hinanden på et af de tre nordiske sprog dansk, norsk og svensk.

En demokratisk sprogpolitik for det mangesprogede Norden.

Udgangspunktet for den nordiske sprogpolitik er, at Nordens samfundsbærende sprog er og forbliver stærke og levende, at de samfundsbærende sprog forbliver samfundsbærende, og at det nordiske samarbejde også i fremtiden vil foregå på de skandinaviske sprog, dvs. dansk, norsk og svensk.

Den nordiske sprogpolitik tager udgangspunkt i, at alle nordboere har ret til:

  • At tilegne sig et samfundsbærende sprog i tale og skrift, således at de kan deltage i samfundslivet.
  • At tilegne sig forståelse af og kundskaber i et skandinavisk sprog og forståelse af de øvrige skandinaviske sprog, således at de kan tage del i det nordiske sprogfællesskab.
  • At tilegne sig sprog med international rækkevidde, således at de kan deltage i udviklingen af det internationale samfund.
  • At bevare og udvikle deres modersmål og deres nationale minoritetssprog.

Målsætning

En nordisk sprogpolitik bør derfor tilstræbe:

  • At alle nordboere kan læse og skrive det eller de sprog, som fungerer som samfundsbærende i det område, hvor de bor.
  • At alle nordboere kan kommunikere med hinanden, først og fremmest på et skandinavisk sprog.
  • At alle nordboere har grundlæggende kundskaber om sproglige rettigheder i Norden og om sprogsituationen i Norden.
  • At alle nordboere har meget gode kundskaber i mindst et sprog med international rækkevidde og gode kundskaber i yderligere et fremmedsprog.
  • At alle nordboere har almene kundskaber om, hvad sproget er, og hvordan det fungerer. Norden.org